Miał 10 lat, gdy zginął w powstaniu. Pamięć o Jędrusiu trwa w Inowrocławiu

FOT. Urząd Miasta Inowrocławia
Przy pamiątkowej tablicy przy ulicy Solankowej złożono kwiaty i oddano hołd chłopcu, który jako najmłodszy powstaniec warszawski pomagał rannym, nosił wodę i przekazywał meldunki. Andrzej Szwajkert ps. Jędruś urodził się właśnie w Inowrocławiu. Zginął podczas ewakuacji warszawskiego domu, mając niespełna 11 lat. Jego historia jest upamiętniana zarówno w rodzinnym mieście, jak i na warszawskim Żoliborzu.
- Przy Solankowej przypomniano historię chłopca z Inowrocławia
- Jędruś pomagał rannym i ostrzegał przed niemieckimi żołnierzami
- Pamięć o inowrocławianinie zachowała się także w Warszawie
Przy Solankowej przypomniano historię chłopca z Inowrocławia
Podczas uroczystości przy tablicy poświęconej Andrzejowi Szwajkertowi kwiaty złożyli prezydent Inowrocławia Arkadiusz Fajok, zastępca prezydenta Szymon Łepski oraz przewodnicząca Rady Miejskiej Inowrocławia Ewa Podogrodzka. Miejsce upamiętnienia znajduje się przy kamienicy, w której Jędruś przyszedł na świat i mieszkał.
Andrzej Szwajkert urodził się 10 października 1933 roku. Jego ojciec Alfred Waldemar był adwokatem, a matka Aleksandra pracowała jako nauczycielka i pełniła funkcję naczelniczki żeńskiego oddziału Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”.
W czasie okupacji rodzina przeniosła się na warszawski Żoliborz. Tam chłopiec został harcerzem Szarych Szeregów w grupie Zawiszaków. Podczas powstania warszawskiego pełnił funkcję łącznika i sanitariusza.
Jędruś pomagał rannym i ostrzegał przed niemieckimi żołnierzami
Zakres jego zadań był szeroki. Zbierał informacje o rannych i zabitych, transportował oraz sterylizował opatrunki, zwijał bandaże i dostarczał wodę. Pomagał również przy wznoszeniu barykady, przenosił butelki z benzyną używane przeciwko niemieckim czołgom i ostrzegał o zbliżających się żołnierzach.
Według informacji Urzędu Miasta Inowrocławia Jędruś podtrzymywał morale powstańców, śpiewając patriotyczne pieśni i grając na harmonijce. Dla mieszkańców Inowrocławia jego historia nie jest więc wyłącznie zapisem wojennych wydarzeń – przypomina także, że w powstaniu uczestniczyły dzieci wykorzystywane do zadań wymagających odwagi i odpowiedzialności.
29 września 1944 roku Niemcy wtargnęli do domu zajmowanego przez rodzinę Szwajkertów i nakazali jej opuszczenie budynku. W czasie ewakuacji chłopiec został raniony odłamkiem pocisku czołgowego. Zmarł w ramionach ojca. Pochowano go na warszawskich Powązkach, w kwaterze batalionów „Zośka” i „Parasol”.
Pamięć o inowrocławianinie zachowała się także w Warszawie
Andrzej Szwajkert został upamiętniony nie tylko przy ulicy Solankowej. Przy kościele Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny znajduje się skwer noszący jego imię. Dzięki temu mieszkańcy mogą spotkać ślady jego historii także poza miejscem urodzenia.
Pamięć o Jędrusiu pielęgnowana jest również na Żoliborzu. Przy Szkole Podstawowej nr 92 w 2016 roku powstał mural poświęcony jego postaci. Nazwisko młodego inowrocławianina umieszczono ponadto w 65. kolumnie, na pozycji 59., na Murze Pamięci przy Muzeum Powstania Warszawskiego.
na podstawie: Urząd Miasta w Inowrocławiu.
Ilustracja wykorzystana w artykule została pobrana z zewnętrznego źródła (Urząd Miasta Inowrocławia). W przypadku zastrzeżeń dotyczących praw do zdjęcia prosimy o kontakt.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

Miał 10 lat, gdy zginął w powstaniu. Pamięć o Jędrusiu trwa w Inowrocławiu

Pierwszoklasiści z „Piątki” złożyli ślubowanie i zostali uczniami

Ponad 2,5 mln zł na remonty dróg w gminie Kruszwica

Umowa podpisana. Magazyn obrony cywilnej zyska wentylację

Grechuta wraca na scenę w Inowrocławiu - Artur Gotz zagra po swojemu

Osiecka zabrzmi w Inowrocławiu. WinyLove wraca z muzyką

Trolle, Pan Narcyz i lekcja dobrych manier w bibliotece

Dwie fosy, wał i relikty książęcej siedziby. Wyprawa na grodzisko w Ostrowie Krzyckim

Kadeci z Kościelca najlepsi w województwie. Pojadą na mistrzostwa Polski

Niskie temperatury zagrożeniem dla bezdomnych - służby działają w Inowrocławiu

Wiersz zamieni się w obraz - Biblioteka otwiera drzwi dla sztuki

Październik w Inowrocławiu zapowiada się intensywnie. Setki wydarzeń i sportowe emocje

Podejrzenie podrobionych podpisów pod wnioskami o mandaty. Jest zawiadomienie

Ponad 500 tys. zł dla pięciu gmin. Powstaną pojazdy i udogodnienia
Przydatne dane teleadresowe
- Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Inowrocławiu - kontakt, godziny, rodziny zastępcze i wsparcie dla niepełnosprawnych
- Środowiskowy Dom Samopomocy w Kruszwicy - kontakt, adres, godziny
- Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Kruszwicy - kontakt, adres, dostępność
- Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury w Janikowie - kontakt, kino, wynajem sal
- PGKiM Inowrocław - kontakt, BOK, godziny i e-usługi
- Komenda Powiatowa Policji w Inowrocławiu - kontakt, komisariaty, zaświadczenia
